Sa harap ng kama ni Celia, nagkaroon ng matinding pagtatalo ng damdamin si Luis. Sa isang tabi ay ang kanyang responsibilidad at pagmamahal kay Celia; sa kabilang tabi ay ang tukso ng kayamanan at maginhawang buhay kasama si Rosa. Sa huling bahagi ng nobela, nagkita ang tatlo sa isang lumang simbahan. Si Rosa, sa harap ng altar, ay nagtapat na hindi siya tunay na nagmamahal kay Luis. Nais lamang niyang patunayan na kaya niyang agawin ang nobyo ng isang mahirap na katulad ni Celia. Ito ay isang laro para sa kanya—isang pagpapakita ng kapangyarihan ng mayayaman.
(Kung kailangan mo ng karagdagang sipi o pagsusuri sa bawat kabanata, maaari kang magtanong muli.) Buod Ng Salawahang Pag Ibig Ni Lope K Santos --l
Si Celia ay nagtitimpi. Alam niyang may iba nang kinahuhumalingan si Luis, ngunit umaasa pa rin siyang magbabago ito. “Ang pag-ibig na totoo ay nagpapatawad,” ang sabi niya sa kanyang sarili, ngunit unti-unti rin siyang nasasaktan. Isang gabi ng bagyo, nagkasakit si Celia. Ipinatawag niya si Luis sa pamamagitan ng isang kaibigan. Ngunit si Luis ay nasa bahay ni Rosa, nakikinig sa musika at umiinom ng mamahaling alak. Nang malaman ni Luis ang kalagayan ni Celia, tumakbo siya sa baryo. Dumating siya ngunit huli na—si Celia ay nasa matinding lagnat, halos walang malay. Sa harap ng kama ni Celia, nagkaroon ng
Nasaktan si Luis. Napagtanto niyang ginamit lamang siya. Nagmakaawa siya kay Celia. Ngunit si Celia, kahit mahal pa rin si Luis, ay tumanggi. “Ang salawahang pag-ibig ay walang patutunguhan,” ang sabi niya. “Hindi ako pangalawa sa puso ng sinuman.” Si Rosa, sa harap ng altar, ay nagtapat
Sa huli, ang nobelang ito ay nag-iiwan ng isang matinding tanong sa bumabasa:
Introduksyon: Ang Ama ng Gramatikang Filipino
Si Luis ay nagwakas na malungkot hindi dahil sa karma, kundi dahil siya mismo ang pumili ng kanyang kapahamakan. At iyon ang pinakamalakas na mensahe ng aklat: Huling Tala: Ang Buod ng Salawahang Pag-ibig ay isang paalala na sa panahon ngayon ng dating apps, fling, at “situationships,” ang salawahan ay hindi bagong ugali. Ito ay matagal nang sakit ng ating kultura. Subalit ayon kay Lope K. Santos, may lunas ito: ang pagbabalik sa katapatan, pagpapahalaga sa salita, at ang tapang na magmahal nang hindi naghahati ng puso.